Kolejny zabytek w Twierdzy Modlin

Zespół budowalny, składający się z budynku magazynowego intendentury, chłodni (wraz z nasypem ziemnym) oraz tunelu łączącego chłodnię z rampą kolejową - będący elementem Frontu Ostrołęckiego Twierdzy Modlin, położony w Nowym Dworze Mazowieckim został wpisany do rejestru zabytków z uwagi na zachowane wartości historyczne i naukowe.

Przedmiotowe obiekty - stanowiące część Twierdzy Modlin - posiadają wartości historyczne i naukowe. Dokumentują one jeden z etapów rozbudowy fortyfikacji, będącej najważniejszy punktem obronnym Cesarstwa Rosyjskiego od strony zachodniej. Powiększanie załogi cytadeli wymusiło podjęcie decyzji o wybudowaniu nowych obiektów, umożliwiających sprawne zaopatrzenie wojska w żywność oraz możliwość jej zmagazynowania na wypadek oblężenia. Na lokalizację wybrano miejsce posiadające bezpośredni dostęp do komunikacji oraz pozbawione istotnej funkcji militarnej w związku z rozbudową twierdzy o pierścień fortów. Ponadto, projektanci umiejętnie wkomponowali oba budynki w zastany układ drogowy oraz wtopili w sąsiadującą zabudowę murowaną, a także umocnienia ziemne. Szczególnie wartościowym obiektem jest chłodnia, charakteryzująca się ogromną kubaturą skrytą pod warstwą ziemi. Budynek, w całości pozbawiony elementów ozdobnych, wyróżnia się prostą i funkcjonalną architekturą. Wyjątkowość chłodni stanowi również fakt, iż jest to niepowtarzalny, w pełni zachowany, przykład budownictwa towarzyszącego i w całości podporządkowanego zabudowie militarnej, współtworzącej wielkopowierzchniową twierdzę. Wartościowy jest również detal architektoniczny budynku magazynowego intendentury, posiadający cechy uproszczonego klasycyzmu, nawiązującego formą do dawnego budownictwa militarnego.

W latach 1935-1939 w budynku magazynowym zostało utworzone Prywatne Koedukacyjne Gimnazjum Koła Rodziny Wojskowej w Modlinie.

Obiekty położone są na wschód od cytadeli oraz północny-zachód od mostu Pancera, na przedpolu obwarowania zewnętrznego, pomiędzy ulicami Mieszka I (droga prowadząca do Bramy Ostrołęckiej) i Chłodnią (prowadzącą dawniej do bramy kolejowej).

Agnieszka Żukowska
Rzecznik Prasowy
Mazowieckiego Wojewódzkiego
Konserwatora Zabytków