Ponad 120 osób z niepełnosprawnościami straciło zatrudnienie w Spółdzielni Socjalnej Nasielszczanie. Ta długa historia ma swój ciąg dalszy i wywołała dyskusję podczas nadzwyczajnej sesji Rady Miejskiej 13 stycznia br., podczas której radni oceniali możliwość wsparcia poszkodowanych. Rada przegłosowała uchwałę 9 głosami za i 4 wstrzymującymi, w której stwierdzono brak właściwości do rozpatrzenia wniosku i przekazano go do Zarządu spółdzielni. Wnioskująca Fundacja „Aktywny i Czysty Nasielsk” apelowała o pilne zajęcie się sprawą, ocenę działań gminy od momentu powołania spółdzielni oraz rozważenie możliwości realnego wsparcia pracowników zarówno prawnego, jak i socjalnego.
Historia i struktura spółdzielni
Historia Spółdzielni Socjalnej Nasielszczanie sięga 2017 roku. Jest spółdzielnią socjalną osób prawnych, a jej członkami-założycielami są:
- Stowarzyszenie Wsparcia Społecznego „JAN-POL”, – Było założycielem, ale w czerwcu 2018 roku zrezygnowała z członkostwa.
- Gmina Nasielsk,
- Parafia Rzymskokatolicka pw. bł. ks. Jerzego Popiełuszki w Nunie.
Spółdzielnia zatrudniała przede wszystkim osoby z orzeczoną niepełnosprawnością, dając im możliwość pracy i aktywizacji zawodowej.
Uchwałę w sprawie utworzenia Spółdzielni Socjalnej „NASIELSZCZANIE” została podjęła w dniu 9 lutego 2017 r. Rada Miejska w Nasielsku (Uchwała Nr XXXII/252/17). Spółdzielnia Socjalna „NASIELSZCZANIE” działa w oparciu o Statut, który został przyjęty tą samą uchwałą.
Fragment uzasadnienia tejże Uchwały Rady Miejskiej w Nasielsku głosi:
– Celem powołania Spółdzielni Socjalnej „NASIELSZCZANIE” jest umożliwienie osobom zagrożonym wykluczeniem społecznym, w tym bezrobotnym, niepełnosprawnym, aktywizacji zawodowej, a także prowadzenie działalności społecznej i oświatowo-kulturalnej na rzecz osób zatrudnionych w Spółdzielni oraz działań w sferze pożytku publicznego zgodnie z ustawą o działalności pożytku publicznego oraz o wolontariacie. Dzięki uczestnictwu Gminy w Spółdzielni Socjalnej „NASIELSZCZANIE” rozwijany oraz propagowany będzie sektor ekonomii społecznej. Powołanie Spółdzielni Socjalnej „NASIELSZCZANIE” jest alternatywą misji w zakresie przeciwdziałania bezrobociu.
Cele Spółdzielni
Z informacji podanych na stronie urzędu miejskiego w Nasielsku dowiadujemy się, że – Spółdzielnia Socjalna „Nasielszczanie” działa w oparciu o jasno określony statut, który kładzie nacisk na integrację społeczną i zawodową swoich członków.
Głównym celem spółdzielni jest przywracanie osób zagrożonych wykluczeniem społecznym i długotrwale bezrobotnych na rynek pracy. Poprzez wspólne przedsiębiorstwo spółdzielnia umożliwia osobom bezrobotnym i niepełnosprawnym aktywizację zawodową.
Spółdzielnia angażuje się także w działania o charakterze społecznym. Realizuje cele związane z budowaniem więzi międzyludzkich, reintegracją społeczną i zawodową oraz wspieraniem członków w odbudowie i utrzymaniu umiejętności uczestniczenia w życiu lokalnej społeczności. Działania te pomagają również w odbudowie zdolności do samodzielnego świadczenia pracy na rynku.
Ponadto „Nasielszczanie” prowadzi działalność gospodarczą, społeczną oraz oświatowo-kulturalną, zarówno na rzecz swoich członków, jak i lokalnej społeczności. Spółdzielnia realizuje również działania użyteczne publicznie, zgodnie z ustawą o działalności pożytku publicznego i wolontariacie.
W ostatnich latach spółdzielnia zatrudniała znaczną liczbę osób, w tym osoby z niepełnosprawnościami, które dzięki jej działalności mogły aktywnie uczestniczyć w rynku pracy.
Problemy finansowe
Jak podaje RDC – Powodem jest utracenie płynności finansowej w związku z niezapłaceniem na czas składek ZUS i cofnięciem środków dofinansowania przez Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych.
Zdaniem prezesa wzrost najniższego wynagrodzenia przyczynił się do wzrostu kosztów utrzymania o ponad 130 tys. zł miesięcznie.
– Nie mieliśmy środków na pokrycie składek ZUS i podpisaliśmy z ZUS-em porozumienie o rozłożeniu płatności w raty. Jednak w międzyczasie PFRON zabrał nam za październik 180 tysięcy i za listopad 185 tysięcy złotych. – mówił dla RDC.
Spółdzielnia zajmowała się montażem podzespołów oraz konfekcjonowaniem wyrobów. W 2023 roku przychody netto ze sprzedaży przekroczyły 3,5 mln zł, a na koniec roku zatrudniała 129 osób, z czego 124 miały orzeczoną niepełnosprawność. Wcześniej spółdzielnia otrzymała również certyfikat Znaku Jakości Ekonomii Społecznej w kategorii „Sukces rynkowy”.
Reakcje Rady Miejskiej
Smutna rzeczywistość trwa. Poszkodowani dalej upominają się o sprawiedliwość i należyte wypłaty.
Podczas ostatniej nadzwyczajnej sesji Rady Miejskiej w Nasielsku w dniu 13 stycznia 2026 r. Rada przegłosowała projekt uchwały 9 głosami za i 4 wstrzymującymi się (przy 13 obecnych radnych).
Uchwała stwierdza brak właściwości Rady do rozpatrzenia wniosku dotyczącego spółdzielni i przekazuje go do Zarządu Spółdzielni Socjalnej „Nasielszczanie”. Przewodniczący Rady zobowiązano do przesłania wniosku wraz z uzasadnieniem do zarządu oraz do poinformowania wnioskodawcy o przekazaniu wniosku.
Uzasadnienie podjętej uchwały głosi:
– UZASADNIENIE W dniu 21 lipca 2025 r. do Rady Miejskiej w Nasielsku wpłynął wniosek Fundacji Aktywny i Czysty Nasielsk w sprawie Spółdzielni Socjalnej „Nasielszczanie”. Wniosek dotyczy wyjaśnienia sytuacji prawnej spółdzielni, rozważenia trudnej sytuacji pracowników oraz udzielenie realnego wsparcia osobom poszkodowanym prawnej jak i socjalnej. Złożony wniosek został rozpatrzony na posiedzeniu Komisji Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 14 sierpnia 2025 r., ale nie wypracowano stanowiska. Przedmiotowy wniosek został ponownie procedowany przez Komisję Skarg, Wniosków i Petycji w dniu 12 stycznia 2026 roku, gdzie stwierdzono, że wniosek dotyczy bieżącej działalności spółdzielni. Z tego też względu oraz z uwagi na to, że zgodnie z § 66 ust. 1 Statutu Spółdzielni Socjalnej „Nasielszczanie” Zarząd kieruje działalnością Spółdzielni i reprezentuje ją na zewnątrz, organem właściwym do rozpatrzenia wniosku jest Zarząd Spółdzielni. Mając na uwadze powyższe, w związku z treścią art. 243 k.p.a., należy przedmiotowy wniosek przekazać zgodnie z właściwością oraz zawiadomić wnioskodawcę.
Wniosek Fundacji „Aktywny i Czysty Nasielsk”
Nad czym pochylała się rada miejska? Fundacja „Aktywny i Czysty Nasielsk” wnioskując do Rady Miejskiej Nasielska (ostatnia sesja z 13 stycznia br.), powołała się na art. 63 Konstytucji RP i art. 241 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Fundacja poprosiła o pilne zajęcie się sprawą sytuacji pracowników spółdzielni i wyjaśnienie okoliczności prawnych związanych z jej funkcjonowaniem.
Wnioskodawca, realizując cele statutowe związane z dobrem wspólnym i jawnością życia publicznego, prosił także o:
- ocenę działań gminy Nasielsk od momentu powołania spółdzielni w 2017 roku,
- rozważenie możliwości udzielenia realnego wsparcia osobom poszkodowanym (prawnego i socjalnego),
- zaproszenie byłych pracowników oraz zarządu spółdzielni do udziału w komisjach i sesjach Rady Miejskiej, aby mogli osobiście przedstawić swoje doświadczenia.
Wnioskodawca powołując się na art. 63 Konstytucji RP i art.241 kodeksu postępowania administracyjnego złożył wniosek o pilne zajęcie się przez radę miejską w nasielsku sprawą sytuacji pracowników spółdzielni socjalnej „nasielszczanie”. Wniosek dalej głosi:
– Fundacja, realizując swoje cele statutowe związane z działaniami na rzecz dobra wspólnego, jawności życia publicznego oraz wspierania mieszkańców w sprawach społecznie istotnych, czuje się zobowiązana do nagłośnienia tej sprawy i zainicjowania działań rady miejskiej zmierzających do wyjaśnienia okoliczności związanych z sytuacją prawną spółdzielni, w której gmina nasielsk – zgodnie z uchwałą rady miejskiej nr XXXII/252/17 z dnia 9 lutego 2017 roku – pełniła rolę członka – założyciela. Wnoszę ponadto o dokonanie oceny, czy ze strony władz gminy nasielsk od momentu podjęcia ww. uchwały zostały podjęte działania adekwatne do obecnej, trudnej sytuacji pracowników. proszę również o rozważenie możliwości udzielenia realnego wsparcia osobom poszkodowanym – zarówno prawnego, jak i socjalnego – w granicach obowiązujących przepisów. zwracam się z uprzejmą prośbą do przewodniczącego rady miejskiej pana marka gerasika, o włączenie powyższego tematu do porządku obrad najbliższej sesji rady miejskiej oraz o zaproszenie byłych pracowników i zarządu spółdzielni socjalnej „nasielszczanie” do udziału w posiedzeniach komisji i sesji, celem osobistego przedstawienia swoich doświadczeń. – Podpisał Robert Sierzputowski Prezes Zarządu Fundacja Aktywny i Czysty Nasielsk.
Co wynika z ostatnich ustaleń
Sprawa Spółdzielni Socjalnej „Nasielszczanie” w Nasielsku od lat budzi zainteresowanie mieszkańców i mediów. W ostatnich latach spółdzielnia borykała się z problemami finansowymi. Pracownicy, w większości osoby z niepełnosprawnościami, utracili zatrudnienie, a środki publiczne związane z funkcjonowaniem spółdzielni stały się przedmiotem analizy i dyskusji w Radzie Miejskiej.
Dane finansowe spółdzielni wskazują, że problemy narastały od co najmniej 2021 roku. W tym roku Spółdzielnia odnotowała stratę netto w wysokości ponad 510 tys. zł. W kolejnych latach sytuacja finansowa nie ulegała poprawie, a zobowiązania spółdzielni rosły, osiągając poziom milionów złotych.
